QUICK SEARCH
Zoekterm(en)

Zoeken
(Artikelnr: 79700-51)
MULTOBLAADJES

Bart van Heerikhuizen
 

AMB Diemen 2013
(isbn 97890-79700-51-6, 191 pp., paperback, € 15,00)

---

In de lente van 1964 nam Bart van Heerikhuizen zich plechtig  voor om ‘invallende gedachten pretentieloos op te schrijven’. Dat deed hij sindsdien bijna dagelijks, waarvan de eerste dertig jaar op gelinieerde, geperforeerde velletjes: zogenaamde ‘multoblaadjes’.
Nu, aan het einde van zijn universitaire loopbaan heeft hij er zo’n 32 geselecteerd, verdeeld over de rubrieken Sociologie, Onderwijs, Provo, Film, Gadgets, Seks, Persoonlijk.
Het lijkt een bonte stoet van onderwerpen die aan de lezer voorbij trekt: de doorbraak van het stereogeluid, pornografische films bij de publieke omroep, de opkomst van de Provobeweging, de Enkhuizer Almanak, gescripte telefoongesprekken, de illusie van het verstrijken van de tijd, de schoonheid van Zuid-Limburg, de oliecrisis, de ondergang van Jonestown, de wereld van Nabokov en Proust. Maar die heterogeniteit is bedrieglijk.

In deze voor een breed publiek geschreven stukken gaat het zelden over Durkheim of Elias. Wat al deze bijdragen, hoe uiteenlopend ze ook mogen lijken, stevig bijeenhoudt, is een door en door sociologische visie: zo denkt de socioloog Bart van Heerikhuizen.

Bart van Heerikhuizen (Heemstede, 1948) studeerde sociologie aan de Universiteit van Amsterdam en promoveerde er in 1987 met een biografie over de eerste hoogleraar in de sociologie en de criminologie in Nederland, Willem Adriaan Bonger. Hij was van 1972 tot 2013 verbonden aan de afdeling sociologie van de Uva  en gaf er college over sociologische theorieën. Hij doceerde tevens aan University College Utrecht en Amsterdam University College. Samen met Nico Wilterdink redigeerde hij een inleiding in de sociologie: Samenlevingen. Hij was 28 jaar redacteur van het Amsterdams Sociologisch Tijdschrift en later redacteur van het blad Sociologie.
 –
 
INHOUDSOPGAVE
 
Ten geleide
/
Sociologie
De illusie van het vlieden van de tijd
Is religie de energiebron achter civilisatieprocessen?
Het kroost der slappelingen
Anders dan
Maar ik ben groter dan jij
/
Onderwijs
I am an Atheist
Body and Soul
Het lijkt net kunst
Het applaus
/
Provo
De vriendelijkste protestbeweging van Nederland
Wij zijn bang
In het echt is ze nog veel mooier
Bange tijden
De l/ichtstad en de oliecrisis
/
Film
Chicken Run
Wat sociologen kunnen leren van Heddy Honigmann
Opkomst en ondergang van Jonestown
/
Gadgets
Born at the right time
Tussen de boxen
Het bezitten van muziek
Een los contactje
Verontmenselijkte stemmen
Krokodillen in de Apple store
/
Seks
De Christen-Unie jongen en het pornomeisje
Mevrouw en meneer Zumpolle
De pornografische wortels van de sociologie
/
Persoonlijk
Uit ons krijtland
De Enkhuizer Almanak
Sociologische overwegingen bij mijn 62e verjaardag
Vertrouwen
Oefeningen in geluk
De nostalgische inspiratie
/
Bronvermelding
---

Ten Geleide
 
Dit boek heet Multoblaadjes. Omdat die titel uitleg vergt, werd ik gedwongen om enkele teksten te lezen die ik een halve eeuw geleden schreef. Daarbij is me iets wonderlijks overkomen.
Toen ik vijftien jaar oud was, merkte ik dat ik anders naar de wereld om me heen begon te kijken dan daarvoor. Ik voelde me overspoeld door ideeën, die nooit eerder in mijn hoofd waren opgekomen en die snel vervluchtigden. Ik besloot om ze op te schrijven. Dat was deemoedig en hoogmoedig tegelijk: ik onderkende de zwakheid van mijn geheugen, maar ik meende ook dat mijn nieuwe gedachten het verdienden om vastgelegd te worden. Het was zeker niet de bedoeling dat andere mensen ze zouden lezen. Deze notities waren geheugensteuntjes voor mezelf.
Sinds de lente van 1964 vertrouwde ik vrijwel dagelijks de ideeën die me te binnen schoten aan het papier toe. Ik deed dat op de gelinieerde en geperforeerde velletjes die ook in mijn schoolmappen zaten: zogenaamde ‘multoblaadjes’. En zo noemde ik mijn verzameling notities dan ook al snel. Ik hoor het mijn moeder nog naar mijn studeerkamer roepen: ‘Maak je nou je huiswerk of zit je weer multoblaadjes te schrijven?’
Wanneer ik daarmee precies ben begonnen bleek tot mijn eigen verbazing heel nauwkeurig vast te stellen. Mijn allereerste multoblaadje begint plechtig: ‘Dit is een belangrijk moment in het leven van een jong mens, te weten “ik”. 2 mei 1964. Het is 5 over 6 op mijn ongelijk lopende horloge. Ik concentreer me nu, neem het moment in mij op.’
Ik schreef dat ik voortaan mijn best zou doen om ‘invallende gedachten pretentieloos op te schrijven’. En dat ben ik blijven doen, tot op de dag van vandaag.
In de zomer van 1995 stapte ik over van de multoblaadjes op de computer. Dat bleek voordelen te hebben. Zo kan ik nu zoektermen gebruiken om de duizenden multoblaadjes (want zo blijf ik mijn aantekeningen noemen) van de afgelopen 18 jaar te doorzoeken en van die mogelijkheid maak ik vaak gebruik. Ik schrijf er zo’n 500 per jaar met een gemiddelde lengte van drie A4’s zonder interlinie. De laatste jaren is de frequentie verminderd, maar ik heb goede voornemens voor mijn pensioen.
Niemand mag mijn multoblaadjes lezen, mijn vrouw niet, mijn kinderen niet, niemand. Het zijn dus geen publicaties, het zijn probeersels, voorbereidingen, en soms is het een soort zelftherapie. Van veel multoblaadjes, de grote meerderheid, hoop ik dat niemand anders dan ik zelf ze ooit onder ogen zal krijgen. Maar soms had ik het gevoel dat er een multoblaadje tussen zat dat het verdiende om te worden uitgewerkt tot een tekst die geschikt is voor de ogen van een ander.
In 1997 richtten enkele Amsterdamse sociologiestudenten een eigen blad op, Sociologisch Mokum, en ze vroegen mij of ik daar een vaste column voor wilde schrijven. Sindsdien heb ik in bijna alle nummers een stuk geschreven. Na enkele jaren ging ik dat ook doen voor het blad Sociologie Magazine. Eindelijk had ik een manier gevonden om
iets te doen met de invallen die tot dan toe een verborgen bestaan hadden moeten leiden. Want vrijwel alle stukjes in die tijdschriften en dus ook in dit boek zijn hun leven begonnen als multoblaadje.
Toen mijn pensioen naderde heb ik zelf, een beetje brutaal, een cadeautje gevraagd aan Sociologisch Mokum: een bundeling van de stukjes die ik de afgelopen zestien jaar had geschreven. De redactie was meteen enthousiast, ook de redactie van Sociologie
Magazine steunde het initiatief en de afdeling Sociologie en Culturele Antropologie van de UvA was bereidwillig.
Ik ben iedereen dankbaar voor al die vriendelijke steun en voor al hun werk, in het bijzonder hoofdredactrice Lisa Bontenbal, ontwerpster Andrea Vendrik, uitgever Ben van den Camp en de vrouw die op de goede gang van zaken toezag: Muriël Kiesel.
 
Het allereerste multoblaadje dat ik schreef op 2 mei 1964, was na die plechtige inleidende woorden helemaal gewijd aan het raadsel van de herinnering. Mensen herinneren zich hun leven lang diep ingrijpende gebeurtenissen, schreef ik, maar daarnaast kan het zomaar gebeuren dat iemand op eigen houtje een moment in zijn leven uitkiest en zich welbewust voorneemt: dit ga ik de rest van mijn leven onthouden. En ik besloot dat het moment waarop ik mijn allereerste multoblaadje schreef — het begin van een reeks die, dat wist ik zeker, mijn leven zou doorlopen — zo’n memorabel ogenblik moest worden. Dat heeft ook echt gewerkt: ik weet nog precies in welke kamer ik zat, waar ik zat en wat er op de tafel stond (nogal saai: koektrommel, fruitschaal, bloemenvaasje) toen ik die eerste pagina schreef.
 
Maar nu overkomt me iets wonderlijks. Ik blijk toch iets belangrijks te zijn vergeten. Dat is een zin, waarvan ik me helemaal niet meer kan herinneren dat ik die toen heb opgeschreven. Maar daar staat hij echt: ‘Hallo Bart van over 50 jaar, je bent er nog niet, maar eens zul je er belanden en dan zul je nog wel eens aan dit moment denken.’ Ik kijk om en daar, heel in de verte, zie ik iemand naar me zwaaien. Ik zwaai terug.
 
Informatie:
ISBN
: 9789079700516
Auteur
: Bart van Heerikhuzien
Kaft
: Paperback
Uitgever
: AMB
Foto('s):
Bijlagen:
Prijsinformatie:
Prijs per stuk: € 15,00
Aantal: Bestellen
Relevante producten
Reviews Review toevoegen

Deze review wordt niet direct geplaatst omdat deze eerst moet worden goedgekeurd door een beheerder. Wanneer deze review goedgekeurd is zal hij verschijnen op deze pagina.

Geen reviews gevonden.

Meer reviews
 
 
 
Uitgeverij AMB  
Karwijzaaderf 15
1112 JN Diemen
postadres
Postbus 7
1110 AA Diemen


info.amb@xs4all.nl

AMB Publishers 
Karwijzaaderf 15
1112 JN Diemen

postal address
 PO Box 7
  1110 AA Diemen
  The Netherlands

 info.amb@xs4all.nl


 
 
 
 
Deze website gebruikt cookies om het bezoek te meten, we slaan geen persoonlijke gegevens op.